GRE sınavı, yurt dışında yüksek lisans ve doktora programlarına başvuran adayların akademik yeterliliğini ölçen uluslararası bir standart testtir. Açılımı Graduate Record Examinations olan sınav, ABD merkezli ETS kurumu tarafından hazırlanır ve dünya genelinde uygulanır.
GRE, adayın belirli bir alandaki bilgisini değil, lisansüstü eğitimde gereken genel becerilerini ölçer. Sözel akıl yürütme, sayısal akıl yürütme ve analitik yazma bu becerilerin temelini oluşturur.
Sınavın amacı, farklı ülkelerden ve üniversitelerden gelen adayları ortak bir ölçütle karşılaştırmaktır. Resmi adı GRE General Test olan sınav, uluslararası kaynaklarda GRE test veya GRE exam olarak da anılır.
GRE Sınavı Hangi Bölümlerden Oluşur?
GRE sınavı analitik yazma, sözel akıl yürütme ve sayısal akıl yürütme olmak üzere üç bölümden oluşur. Toplam süre yaklaşık 1 saat 58 dakikadır. Bu kısa format, 2023 yılının eylül ayından itibaren uygulanmaktadır.
- Analytical Writing: Tek bir "Analyze an Issue" görevinde aday, verilen bir görüş hakkında 30 dakikada gerekçeli bir deneme yazar.
- Verbal Reasoning: İki alt bölümde toplam 27 soru ve 41 dakika süre bulunur; okuduğunu anlama ve kelime bilgisi ölçülür.
- Quantitative Reasoning: İki alt bölümde toplam 27 soru ve 47 dakika süre bulunur; aritmetik, cebir, geometri ve veri yorumlama sorulur.
Sözel ve sayısal bölümler bölüm düzeyinde uyarlanabilir yapıdadır. Adayın ilk alt bölümdeki performansı, ikinci alt bölümün zorluk seviyesini belirler. Sayısal bölümde ekranda bir hesap makinesi kullanılabilir.
GRE Sınavı Nasıl Puanlanır?
GRE sınavında sözel ve sayısal bölümler 130-170 aralığında, analitik yazma bölümü ise 0-6 aralığında puanlanır. Sözel ve sayısal puanlar birer puanlık, yazma puanı ise yarım puanlık aralıklarla verilir.
Sözel ve sayısal puan, doğru cevap sayısı ile karşılaşılan alt bölümün zorluk seviyesine göre hesaplanır. İkinci alt bölümde zor soru setine geçen bir aday, aynı sayıda doğruyla daha yüksek puan alabilir. Yanlış cevaplar için ayrıca puan kesintisi yapılmaz.
Analitik yazma bölümü, insan değerlendirici ile otomatik puanlama sisteminin birlikte değerlendirmesiyle puanlanır. Sonuç raporunda üç puanın yanında her bölüm için yüzdelik dilim de yer alır. Örneğin sayısalda 165 puan, birçok adayın üzerinde bir sonucu ifade eder.
GRE Puanı Hangi Programlarda İstenir?
GRE puanı, başta ABD ve Kanada olmak üzere birçok ülkedeki yüksek lisans ve doktora programlarında istenir. Mühendislik, temel bilimler, ekonomi, psikoloji ve sosyal bilimler bu programların başında gelir.
Son yıllarda bazı üniversiteler GRE şartını isteğe bağlı hale getirmiştir. Yine de burs, asistanlık veya rekabetçi programlarda güçlü bir GRE puanı başvuruyu belirgin şekilde öne çıkarabilir. Bu nedenle şart, her programın kendi başvuru sayfasından ayrıca kontrol edilir.
İşletme okullarının önemli bir kısmı da GMAT'ın yanında GRE puanını kabul etmektedir. Hukuk fakültelerinden bazıları da GRE'yi başvuru seçenekleri arasına almıştır. Yurt dışı başvurularında GRE'nin yanında çoğunlukla bir dil yeterlilik belgesi de istenir. Bu belge için TOEFL iBT'yi seçen adaylar, bir TOEFL kursu ile iki sınavın hazırlığını aynı döneme planlayabilir.
GRE ile GMAT Arasındaki Fark Nedir?
GRE ile GMAT arasındaki temel fark, GRE'nin geniş bir lisansüstü program yelpazesine, GMAT'ın ise ağırlıklı olarak işletme okullarına yönelik olmasıdır. İki sınavın yapısı, süresi ve puan ölçeği de birbirinden farklıdır.
| Özellik |
GRE |
GMAT |
| Hedef Programlar |
Yüksek lisans ve doktora programlarının çoğu |
MBA ve işletme alanındaki programlar |
| Bölümler |
Analitik yazma, sözel, sayısal |
Sayısal, sözel, Data Insights |
| Toplam Süre |
Yaklaşık 1 saat 58 dakika |
Yaklaşık 2 saat 15 dakika |
| Puan Aralığı |
Sözel ve sayısal 130-170, yazma 0-6 |
Toplam 205-805 |
| Yazma Bölümü |
Var |
Yok |
| Puan Geçerliliği |
5 yıl |
5 yıl |
Tablo, GRE'nin daha esnek bir seçenek olduğunu gösterir. İşletme dışında bir alanda lisansüstü eğitim düşünen aday için GRE çoğu zaman tek uygun seçenektir. Yalnızca MBA hedefleyen ve sayısal veri analizinde güçlü olan adaylar ise GMAT'ı tercih edebilir.
GRE Sınavına Başvuru Nasıl Yapılır?
GRE sınavına başvuru, ETS'nin çevrim içi sistemi üzerinden kişisel bir hesap oluşturularak yapılır. Sınav yıl boyunca uygulandığı için aday, uygun gün ve saati kendisi seçer. Başvuru süreci şu sırayla ilerler:
- Hesap Oluşturma: Aday, kimlik belgesindeki bilgilerle birebir aynı olacak şekilde bir ETS hesabı açar.
- Sınav Formatının Seçilmesi: Sınava test merkezinde mi yoksa evden mi girileceği belirlenir.
- Tarih ve Saat Seçimi: Test merkezinde veya evde uygulama için uygun bir oturum seçilir. Yoğun dönemlerde birkaç hafta önceden yer ayırtmak gerekebilir.
- Puan Gönderilecek Kurumlar: Puanların gönderileceği üniversiteler başvuru sırasında veya sınav günü belirlenir.
- Sınav Günü Hazırlığı: Geçerli bir pasaport hazır tutulur. Evden girilecekse bilgisayar ve oda koşulları önceden kontrol edilir.
Türkiye'den başvuran adaylar için en kritik nokta, hesaptaki adın pasaporttaki yazımla tamamen aynı olmasıdır. Türkçe karakterlerdeki küçük bir farklılık bile sınav günü kimlik kontrolünde soruna yol açabilir.
GRE Sınavına Hazırlık Nasıl Planlanır?
GRE sınavına hazırlık, tanılayıcı bir deneme sınavıyla başlar ve genellikle iki ile dört ay arasında bir süreye yayılır. Süre, adayın başlangıç puanı ile hedef puanı arasındaki farka göre değişir.
İlk adımda resmi bir gre sınavı örneği ile seviye ölçülür. Bu deneme, sözel ve sayısal bölümlerden hangisinin daha fazla çalışma gerektirdiğini netleştirir. Türk adaylar için sözel bölüm, akademik İngilizce kelime bilgisi nedeniyle çoğu zaman daha zorlayıcıdır.
Sözel bölümde düzenli kelime çalışması ve akademik metin okuma alışkanlığı belirleyicidir. Sayısal bölümde ise konu bilgisinden çok soru kalıplarına ve zaman yönetimine hâkimiyet önem taşır. Yazma bölümü için haftada birkaç deneme yazıp süre tutmak yeterli bir pratik sağlar.
Kendi kendine çalışmada en sık görülen sorun, hangi soru tipinde puan kaybedildiğinin fark edilmemesidir. Deneyimli eğitmenlerle yürütülen bir GRE kursu, bu eksikleri tespit edip çalışmayı hedef puana göre yapılandırır. Farklı sınavlara birlikte hazırlanan adaylar için akademik sınav kursları da ortak becerileri tek bir planda toplar.
GRE sınavı, yurt dışında lisansüstü eğitim hedefleyen adaylar için akademik becerileri tek bir ölçekte gösteren uluslararası bir testtir. Sınavın kısa formatı, uyarlanabilir yapısı ve beş yıllık puan geçerliliği, planlı bir hazırlıkla çalışmayı mümkün kılar. Başvurulacak programların GRE şartını ve hedef puanını erkenden netleştirmek, hazırlık süresinin verimli kullanılmasını sağlar.
Sıkça Sorulan Sorular
GRE puanı, sınav tarihinden itibaren beş yıl süreyle geçerlidir. Bu süre boyunca aday, puanını farklı üniversitelere gönderebilir. Örneğin lisans son sınıfta sınava giren bir aday, birkaç yıl iş deneyimi edindikten sonra da aynı puanla lisansüstü başvurusu yapabilir. Süre dolduktan sonra puan raporu gönderilemez ve sınava yeniden girilmesi gerekir.
GRE sınavına 21 günde bir kez ve herhangi bir 12 aylık dönem içinde en fazla beş kez girilebilir. Bu kural hem test merkezinde hem de evde yapılan sınavlar için geçerlidir. Aday, birden fazla puanı varsa üniversitelere hangisini göndereceğini kendisi seçebilir. Böylece yalnızca en iyi sonucun paylaşılması mümkün olur.
GRE sınavı evden online olarak da alınabilir. Evde yapılan sınav, test merkezindeki sınavla aynı içeriğe, süreye ve puan geçerliliğine sahiptir. Uygulama boyunca bir gözetmen kamera üzerinden adayı izler; bu nedenle bilgisayar, kamera ve oda koşullarının belirlenen şartları karşılaması gerekir.
Türkiye'deki üniversitelerin bir kısmı lisansüstü başvurularda GRE puanını ALES yerine kabul etmektedir. ÖSYM'nin eşdeğerlik düzenlemesiyle GRE puanı ALES puanına dönüştürülebilir. Ancak kabul koşulları üniversiteden üniversiteye değiştiği için başvurulacak enstitünün ilanı ayrıca kontrol edilmelidir. Akademik kadro başvurularında ise farklı kurallar uygulanabilir.
GRE için resmi bir İngilizce seviye şartı bulunmaz. Ancak sözel bölümdeki akademik metinler ve kelimeler nedeniyle en az B2, tercihen C1 düzeyinde İngilizce önerilir. Bu seviyeye henüz ulaşmamış adayların genel İngilizce ve akademik okuma becerilerini önceden güçlendirmesi hazırlık sürecini kısaltır.